Een omgevingsrecht advocaat staat u bij in geschillen over de fysieke leefomgeving. Denk aan een omgevingsvergunning die wordt geweigerd of juist aan uw buurman wordt verleend. Of aan een last onder dwangsom en aan de regels van het omgevingsplan. Law & More adviseert en procedeert in deze zaken, vanuit Eindhoven en Amsterdam. Wij beoordelen uw positie en bewaken de termijnen. Wij voeren de procedure bij het bevoegd gezag, de rechtbank en de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.
Het korte antwoord
Het omgevingsrecht is sinds 1 januari 2024 gebundeld in de Omgevingswet. Die wet regelt bouwen, milieu, natuur, water, bodem, geluid en erfgoed in samenhang. De gemeentelijke regels staan in het omgevingsplan. Voor veel activiteiten geldt een vergunningplicht of een meldingsplicht.
Dat stelsel is breed en de termijnen zijn kort. Een besluit staat na zes weken in beginsel vast. Wij worden ingeschakeld op drie momenten:
- Vooraf: bij het voorbereiden van een aanvraag of bij het beoordelen van de haalbaarheid van een plan.
- Bij een besluit: als een vergunning wordt geweigerd, verleend onder bezwarende voorschriften, of aan een ander wordt verleend.
- Bij handhaving: als het bevoegd gezag een sanctie aankondigt of oplegt.
Omgevingsvergunningen
Wij beoordelen of uw activiteit vergunningplichtig is en onder welke noemer. Onder de Omgevingswet is de bouwactiviteit gesplitst in een technische bouwactiviteit en een omgevingsplanactiviteit. Die splitsing bepaalt welke toets geldt en welk spoor u volgt.
Past uw plan niet in het omgevingsplan, dan is een buitenplanse omgevingsplanactiviteit aan de orde, kortweg BOPA. Wij stellen de ruimtelijke onderbouwing op of toetsen die van uw adviseur. Ook begeleiden wij het vooroverleg met de gemeente en de participatie met de omgeving.
Wordt de vergunning geweigerd, of bevat zij voorschriften waarmee u niet uit de voeten kunt? Dan maken wij bezwaar of stellen wij beroep in. Wordt aan een ander een vergunning verleend die uw belang raakt, dan onderzoeken wij of u belanghebbende bent en welke gronden kansrijk zijn. Hoe die route loopt, leest u in ons artikel over bezwaar tegen een omgevingsvergunning.
Handhaving en bestuurlijke sancties
Het bevoegd gezag beschikt over verschillende instrumenten. De meest voorkomende zijn de last onder dwangsom en de last onder bestuursdwang. Daarnaast kent de Omgevingswet in een aantal gevallen de bestuurlijke boete, bijvoorbeeld bij overtreding van regels voor Seveso-inrichtingen of van bouw- en sloopregels. Ook intrekking van een omgevingsvergunning is mogelijk.
In handhavingszaken telt elke fase. Wij reageren op het voornemen en het zienswijzegesprek, beoordelen of de begunstigingstermijn werkbaar is en bestrijden zo nodig de last zelf. Loopt er een invorderingsbeschikking, dan toetsen wij of de dwangsommen daadwerkelijk zijn verbeurd.
Wij treden ook op aan de andere kant. Ondervindt u overlast van een bedrijf of een bouwwerk dat de regels overtreedt, dan dient u een verzoek om handhaving in. Wordt dat verzoek afgewezen, dan staat daartegen bezwaar en beroep open.
Omgevingsplan en gebiedsontwikkeling
Het omgevingsplan bepaalt wat op een locatie is toegestaan. Bij een herziening kunt u een zienswijze indienen op het ontwerp. Tegen het vastgestelde omgevingsplan staat beroep open bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Er is dus geen bezwaarfase en geen tussenstap bij de rechtbank.
Wij ondersteunen initiatiefnemers die een wijziging van het omgevingsplan nodig hebben. Ook staan wij omwonenden en bedrijven bij die de gevolgen van een planwijziging willen aanvechten. Daarbij kijken wij naar milieugebruiksruimte, geluid, geur, stikstof, bodem en verkeer.
Procedures
Wij voeren procedures in alle instanties van het bestuursrecht:
- bezwaar bij het college van burgemeester en wethouders, gedeputeerde staten of een omgevingsdienst;
- zienswijzen op ontwerpbesluiten in de uitgebreide procedure;
- verzoeken om voorlopige voorziening bij de voorzieningenrechter;
- beroep bij de rechtbank, sector bestuursrecht;
- hoger beroep en beroep in één instantie bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.
Waar een geschil zich leent voor overleg, zetten wij daarop in. Een aanpassing van het plan, een gewijzigde voorschriftenset of een afspraak met de buurman lost een zaak soms sneller op dan een procedure. Wel bewaken wij intussen altijd de wettelijke termijnen, zodat overleg u geen rechten kost.
Voor wie wij werken
- Ondernemingen met een productielocatie, opslag of bedrijfspand, die te maken hebben met milieuvoorschriften of toezicht.
- Projectontwikkelaars en aannemers die een vergunning of planwijziging nodig hebben.
- Vastgoedeigenaren bij transformatie, verbouwing of een handhavingsbesluit.
- Particulieren die bouwplannen hebben of gevolgen ondervinden van een plan in hun omgeving.
- Verenigingen en stichtingen die opkomen voor een collectief of algemeen belang.
Hoe de samenwerking verloopt
- Kennismaking. U legt de zaak voor. Wij vragen naar het besluit, de datum van bekendmaking en de betrokken partijen. Zo stellen wij meteen vast welke termijn loopt.
- Dossieranalyse. Wij bestuderen het besluit, de aanvraag, de onderliggende rapporten en de regels van het omgevingsplan. Waar nodig vragen wij stukken op bij het bevoegd gezag.
- Advies over de route. U krijgt een onderbouwd oordeel over de juridische positie, de haalbare gronden en de te verwachten doorlooptijd. Ook bespreken wij wat er niet kan.
- Uitvoering. Wij stellen de stukken op en voeren de procedure. Bij zittingen treden wij voor u op. U ontvangt afschriften van alles wat wordt ingediend en ontvangen.
- Afronding. Na de uitkomst bespreken wij de gevolgen en de eventuele vervolgstappen, zoals een nieuwe aanvraag of een gewijzigd plan.
Wat u van ons kunt verwachten
U heeft één advocaat als vast aanspreekpunt. Wij leggen de juridische stand van zaken uit in begrijpelijke taal en geven aan welke stappen wanneer nodig zijn. Over de kosten maken wij vooraf afspraken, zodat u weet waar u aan toe bent.
Wij doen geen uitspraken over de afloop van een procedure. De bestuursrechter beslist en die uitkomst is niet te garanderen. Wat wij wel doen, is uw positie zorgvuldig in kaart brengen en de zaak op de sterkste gronden voeren. Als een procedure weinig kans maakt, zeggen wij dat.
Waar een zaak technische kennis vraagt, werken wij samen met adviseurs op het gebied van geluid, geur, bodem, ecologie of constructie. Wij beoordelen hun rapporten op bruikbaarheid in de procedure.
Veelgestelde vragen
Wanneer moet ik een omgevingsrecht advocaat inschakelen?
Bij voorkeur zodra een besluit is bekendgemaakt of aangekondigd. De termijn voor bezwaar en beroep bedraagt zes weken. Ook bij een voornemen tot handhaving is vroeg advies nuttig, omdat u dan nog invloed heeft op de last.
Is bijstand van een advocaat verplicht in het bestuursrecht?
Nee. In bezwaar, beroep en hoger beroep in het bestuursrecht geldt geen verplichte procesvertegenwoordiging. Veel zaken draaien echter om de formulering van de gronden en om het tijdig inbrengen van bewijs. Daarin is juridische bijstand vaak doorslaggevend.
Wat kost een omgevingsrechtelijke procedure?
Dat hangt af van de omvang van het dossier, het aantal instanties en de benodigde onderzoeken. Voor beroep bij de rechtbank en voor een voorlopige voorziening is griffierecht verschuldigd. Wij bespreken de honorariumafspraak en de te verwachten kosten in het eerste gesprek.
Heeft u te maken met een omgevingsvergunning, een handhavingsbesluit of een wijziging van het omgevingsplan? Dan is snel schakelen van belang. Law & More beoordeelt uw dossier en bespreekt met u welke route open staat. Neem contact op met ons kantoor in Eindhoven of Amsterdam voor een eerste gesprek.